Volgens huisartsen, internisten en longartsen steken dagelijks 70 kinderen hun eerste sigaret op. Als supermarkten zouden stoppen met de verkoop van rookwaar kan dat probleem minder worden, zo stellen de artsen. Die startten een petitie, die inmiddels ruim 2000 keer is getekend.

Niet afwijken van kabinetsplan

Het CBL laat tegenover Distrifood weten met het kabinet mee te gaan. Die verplicht supermarkten vanaf 1 januari 2024 te stoppen met de tabaksverkoop. ‘Dat is hoe wij er naar kijken. We weten dat in 2024 tabak uit supermarkten verdwenen moet zijn en daar houden we ons aan’, zegt CBL-woordvoerder Lisa Martis. ‘Je ziet dat supermarkten nu soms al op eigen houtje maatregelen nemen, maar wij als CBL houden 2024 aan.'

Daling aantal rokers gestopt

Het kabinet zet in op een gefaseerde afbouw van de tabaksverkoop. Zo zijn sinds dit jaar alle sigarettenautomaten verboden in de horeca en is er vanaf volgend jaar een verbod op de online tabaksverkoop, waarna supermarkten dus in 2024 aan de beurt zijn. In 2030 moeten tankstations stoppen met tabak. Tegen 2040 zijn uiteindelijk ook tabaks-en gemak winkels aan de beurt. Volgens de prominente longarts Wanda de Kanter moet de verkoop zo snel mogelijk in de ban. 'Lange tijd zagen we een daling van het aantal rokers, maar die daling is nu gestopt. Als niemand nu wat doet dan komen we in de problemen. In Nederland zien we jaarlijks 20.000 tabaksdoden, twee keer zoveel als het aantal coronadoden. En de meeste rookdoden kunnen worden voorkomen', aldus De Kanter, die ook initiatiefneemster is van de petitie.

Eerlijk speelveld

Het CBL vindt dat nu gedaan wordt alsof supermarkten als enige verantwoordelijk zijn voor het rookprobleem. 'Supermarkten mogen over twee jaar geen tabak meer verkopen. Het kabinet wil dat dan alleen speciaalzaken nog sigaretten en ander rookwaar verkopen. Maar andere verkooppunten, zoals bijvoorbeeld tankstations, zijn pas na 2024 aan de beurt. Een eerlijk speelveld zou wel zo goed zijn’, zegt Martis. De Kanter is het wat betreft eens met het CBL: 'Maar we moeten ergens beginnen. Natuurlijk zijn ook wij voor dat eerlijke speelveld. Het is ook gewoon absurd dat bijvoorbeeld tankstations nog tot 2030 mogen verkopen, terwijl supermarkten eerder moeten stoppen. Alleen dat is nou eenmaal zo uitonderhandeld in Den Haag’, aldus de longarts.

Met zijn allen schouders eronder

Nederland moet in 2040 dus volledig rookvrij zijn. Een streven waar De Kanter sceptisch over is. Volgens haar moet er nog veel gebeuren en zorgen alternatieven als vaping, elektrisch roken, voor vertraging in het hele proces. 'Als we zoals nu vertraging op blijven lopen zeg ik: nee, dat gaat niet lukken. Ik ben ervan overtuigd dat over 100 jaar tabak de wereld uit is. Maar wanneer dat in Nederland het geval is durf ik niet te zeggen. Maar als we gezamenlijk haast maken lukt het.'